Republika Czeska: próby dywersyfikacji dostaw gazu [Środa z Instytutem Europy Środkowej]

Szczepan Czarnecki
Udostępnij:
W reakcji na agresję Federacji Rosyjskiej na Ukrainę, powodującą niepewność w dostawach gazu ziemnego do państw Unii Europejskiej, Republika Czeska poszukuje sposobów na uniezależnienie się od importu gazu z Rosji.

Tylko od początku rosyjskiej agresji na Ukrainę Czechy importowały rosyjski gaz na kwotę ok. 30 mld koron czeskich. Niskie wydobycie krajowe, zaspokajające jedynie ok. 2% potrzeb, sprawia, że Republika Czeska znajduje się w grupie pięciu państw UE najbardziej uzależnionych od rosyjskiego gazu (97%). Skutkująca wzrostem cen surowca sytuacja na rynku gazowym znacząco wpływa na gospodarkę państwa, szczególnie na przemysł. Prowadzi to do zmian w polityce energetycznej i potrzeby zwiększenia dostępności gazu pochodzącego ze źródeł innych niż rosyjskie.

Zapotrzebowanie oraz źródła dostaw. Republika Czeska, obok Łotwy, Słowacji czy Węgier, znajduje się w grupie państw o największej zależności od dostaw gazu ziemnego z Rosji, wynoszącej ok. 98%. Agresja Rosji na Ukrainę, a także wstrzymanie przez Rosję dostaw gazu do Polski oraz Bułgarii pod koniec kwietnia 2022 r. spowodowały niepewność co do dostaw surowca w całej Europie Środkowej. Mimo że import gazu z Federacji Rosyjskiej do pozostałych odbiorców nie został wstrzymany, istniejące uzależnienie od dostaw z tego kierunku oraz wzrost cen detalicznych surowca sprawiły, że Czechy poszukują alternatywnych źródeł importu.

Planowana dywersyfikacja. Alternatywą wobec rosnących cen, a zarazem odpowiedzią na niestabilną sytuację energetyczną ma być dywersyfikacja dostaw. Znaczącą rolę w tym procesie przypisuje się wzrostowi udziału gazu ziemnego dostarczanego w formie LNG. Rząd Republiki Czeskiej rozważa możliwość nabycia udziałów w jednym z istniejących lub planowanych terminali LNG w państwach UE, z których byłoby technicznie możliwe przesyłanie gazu do krajowego systemu gazowego. Rozważana jest również budowa własnego terminalu LNG pod Litomierzycami, gdzie gaz mógłby być dostarczany do Czech z północy kontynentu pociągami, a następnie rozprowadzany drogą wodną przez Łabę. Rzecznik Ministerstwa Przemysłu i Handlu Marek Vošahlík poinformował, że prowadzone są rozmowy dotyczące gwarancji dostaw gazu ziemnego (LNG) z Kataru do Czech. Rozwiązanie to wymaga jednak istotnych nakładów inwestycyjnych i uzupełnienia infrastruktury.

Szkody gospodarcze i wzrost cen. Zakłócenie dostaw gazu może w znaczący sposób wpłynąć na odbudowę gospodarki Republiki Czeskiej po pandemii COVID-19. Szkody będą szczególnie widoczne w przemyśle. Mimo że import gazu do Czech nie został wstrzymany, widoczny jest wzrost cen surowca dla odbiorców końcowych. W odpowiedzi na wyższe ceny energii Izba Deputowanych planuje w maju przedłożyć nowelizację ustawy, która umożliwiłaby wprowadzenie specjalnej taryfy dla słabszych społecznie gospodarstw domowych, a nawet niektórych firm. Wysokie ceny gazu znacząco komplikują sytuację w przemyśle, głównie szklarskim.

Zapasy gazu. Obecnie najważniejszym celem dla zapewnienia stabilności energetycznej Czech jest magazynowanie gazu. Minister przemysłu i handlu Jozef Síkela (STAN) podkreślił, że poziom gazu w magazynach jest na historycznie najwyższym poziomie o tej porze roku. Aktualnie są one zapełnione w 41,35%, a przed sezonem grzewczym zapasy powinny osiągnąć 80%. Według ministra obecnym celem działań jest zapewnienie wystarczającej ilości gazu poprzez terminowe zakupy i zapobieganie szkodom gospodarczym w przypadku ewentualnego wstrzymania przepływu gazu z Rosji. Państwo kupuje również gaz ziemny dla Agencji Rezerw Materiałowych (czes. Správa státních hmotných rezerv). Gaz ten nie będzie przeznaczony na rynek, ale w przypadku sytuacji kryzysowej zostanie skierowany do szpitali oraz gospodarstw domowych.

Więcej informacji i aktualnych komentarzy na stronie internetowej Instytutu Europy Środkowej w Lublinie: www.ies.lublin.pl.

Szczepan Czarnecki, starszy analityk w Zespole Wyszehradzkim Instytutu Europy Środkowej w Lublinie

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Dołącz do nas na Twitterze!

Codziennie informujemy o ciekawostkach i aktualnych wydarzeniach.

Obserwuj nas na Twiterze!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Nasza Historia - 40-lecie Solidarności Walczącej

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Więcej informacji na stronie głównej Kurier Lubelski
Dodaj ogłoszenie