18+

Treść tylko dla pełnoletnich

Kolejna strona może zawierać treści nieodpowiednie dla osób niepełnoletnich. Jeśli chcesz do niej dotrzeć, wybierz niżej odpowiedni przycisk!

Ulica krzyczy: jedz cukier, nie pij denaturatu. "Oblicza propagandy" w Archiwum Państwowym

Sylwia Hejno
Autorem kultowego przedwojennego hasła reklamowego był Melchior Wańkowicz.
Autorem kultowego przedwojennego hasła reklamowego był Melchior Wańkowicz. materiały prasowe
To po prostu trzeba zobaczyć. Archiwum Państwowe otworzyło wystawę "Oblicza propagandy". Potrwa do 15 kwietnia.

Na tle czerwonego nieba, jak posąg, odcina się sylwetka marszałka. Marszczenia roboczego stroju zdradzają naprężone, pracujące muskuły. Klocek po klocku wódz narodu buduje przyszłą Polskę. U jego stóp rozpościera się całe jej bogactwo - pola, które trzeba zaorać, statek, żeglujący po falach Bałtyku i kominy fabryk. Nieskromny napis na samym środku obwieszcza: "Lista nr 1".

Autorem tego modernistycznego dzieła polskiej propagandy był Stefan Norblin, prawnuk Piotra Norblina, ochotnik w wojnie polsko-bolszewickiej i genialny samouk. To tylko jedna z około trzydziestu perełek Archiwum Państwowego, które zobaczymy na wystawie.
Wśród nich są prace Felicjana Szczęsnego-Kowarskiego, Edmunda Bartłomiejczyka, Bogdana Nowakowskiego, czy Tadeusza Gronowskiego. Ten ostatni plakatował tyle i na każdy temat, że ściągnął na siebie żarty Antoniego Słonimskiego, który porównał go do Michała Anioła, bo przecież gdzie nie ruszyć się we Włoszech "wszędzie ten Michał Anioł".

Niekwestionowany król plakatu pokazywał drogie auta, papierosy, kawę, mydła, proszek Radion, co " sam pierze", słowem - wszystko. Nie gardził też zleceniami politycznymi (niezależnie od własnych poglądów), czym wniósł lwi wkład w plakat propagandowy. Choć czasem nie udawało mu się uniknąć banału, wiele jego prac przyciąga uwagę dekoracyjnością i nowoczesną formą. Miał doskonałą świadomość jego reklamowej funkcji i walki o przykucie uwagi przechodnia. "Plakat to jest krzyk ulicy" - mawiał.

"Oblicza propagandy" jak wehikuł czasu przenoszą nas na ulice międzywojennej Polski. Za pomocą plakatów władza komunikowała się ze społeczeństwem, a na pierwszy plan wysuwały się sprawy takie jak uzdrowienie gospodarki (przykładowo plakat Bogdana Nowakowskiego "Jak naopoce oprze się państwo polskie na pożyczce złotej"), nie-zliczone nawoływania do obrony kraju i "bicia bolszewika", czy kampanie społeczne.

Podnoszenie świadomości zdrowotnej Polaków było przedmiotem ówczesnej troski. "Cukier krzepi", "Gruźlica zabija", czy "Picie denaturatu powoduje śmierć" ze złośliwą kostuchą nalewającą fioletowy płyn do kieliszka, to slogany i obrazy, które zostają w pamięci.

Plakaty dowartościowywały poszczególne zawody i grupy społeczne, agitowały do różnych akcji posiłkując się narodową symboliką i robiły czarny pijar politycznym wrogom. Dzisiejsze awantury polityków to pestka, jeśli popatrzymy, jak swoich adwersarzy portretowała II RP.

"Oblicza propagandy - polski plakat dwudziestolecia międzywojennego". Archiwum Państwowe,ul. Jezuicka 13, do 15 kwietnia

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Dołącz do nas na Twitterze!

Codziennie informujemy o ciekawostkach i aktualnych wydarzeniach.

Obserwuj nas na Twiterze!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Wróć na kurierlubelski.pl Kurier Lubelski
Dodaj ogłoszenie