Wszystkie matki świata

Sylwia HejnoZaktualizowano 
Bug - rzeka, która inspiruje Stanisława Baja. Na jego obrazach tajemnicza i uosabiająca płynący czas.
Bug - rzeka, która inspiruje Stanisława Baja. Na jego obrazach tajemnicza i uosabiająca płynący czas. Małgorzata Genca
Stanisław Baj maluje świat, który stopniowo zostaje za nami. To także świat prywatny, w którego centrum są matka i sąsiedzi z rodzinnej wsi Dołhobrody. Oraz, oczywiście, nieposkromiona rzeka Bug, symbol stałości i przemijania. Odpływające w czasie portrety i wodne pejzaże nadbużańskiego artysty możemy oglądać w Galerii Wirydarz.

Rodzinną, wiejską kulturę zwykliśmy redukować do przymiotnika "ludowa". Stanisław Baj pokazuje ją w całkiem inny sposób - uniwersalny, a jednocześnie bardzo intymny. Na prostych, szczerych portretach widnieją proste i dobre twarze. Trochę zafrasowane tym, że świat taki cudny, i że trzeba się będzie z nim rozstać. W głębokich zmarszczkach i plamach światła odbijają się lata ciężkiej pracy i zmiany pór roku. Są to ludzie bliscy, nieprzypadkowi, jak Staś i Adam, sąsiedzi. Od ponad dwudziestu lat artysta powraca do portretowania matki. Wykonał już kilkaset jej obrazów.

- Matka nie do końca lubiła, żebym ją malował. Nie przepadała za tymi przerysowaniami. Niektórzy mówią, że dzięki nim moje portrety są prawdziwe. Staram się wyzbyć sentymentalizmu i pokazać autentycznych ludzi - mówi artysta. - Z drugiej strony z matką sprawa wygląda trochę inaczej. Ona jest uniwersalna. W jej wizerunku pokazują się wszystkie matki świata.

Bohaterowie Stanisława Baja to ludzie, którzy są blisko ziemi. Z tym, co przeraża współczesnego człowieka - ze starością i w efekcie śmiercią są zaprzyjaźnieni. Malarz ubiera ich, podobnie jak pejzaże, w zgaszone brązy i zielenie, łagodne, złociste żółcie. To wyraz ich pokory wobec wszystkich etapów życia. - W społecznościach, w których są bliskie, rodzinne relacje, a kilka pokoleń żyje w jednym domu, ich członkowie stają się świadkami zarówno śmierci, jak i narodzin - opowiada artysta. - W XIX w. wyrzucono z miast nekropolie. Na wsi, z okna dalej często widać cmentarz, jest się więc blisko ziemi, do której się należy. To tragiczne, ale i piękne.

Drugą stroną jego twórczości są pejzaże. Wody Bugu niezmiennie płyną niedaleko rodzinnych Dołhobrodów, rzeka jest świadkiem codziennych obowiązków mieszkańców i ich zmagań z naturą. Płyną także portrety. Głowy bliskich osób artysta położył na wodzie, na znak ich odchodzenia. Zamglone i rozwodnione krajobrazy przynależą do przyrody, która jest okrutna. - Ta rzeka jest symbolem tego, co płynie, przemija, a na moich obrazach stoi. Trochę sobie z tą sprzecznością nie radzę. Ta rzeka jest w pewien sposób bezwzględna wobec nas i mnie - tłumaczy Stanisław Baj.

Ze względu na tak mocne osadzenie w znajomej rzeczywistości obrazy Stanisława Baja mają w sobie coś z dokumentu. Ale bardziej z testamentu niknącej kultury niż z reportażu. Znany artysta i prorektor warszawskiej ASP pozostaje zadomowiony w wyciszonej duchowości rodzinnych stron. Świadomie rezygnuje z ozdobników. Jego prace są dla współczesnego człowieka próbą dotknięcia tajemnicy znanej małym wspólnotom.

Wystawa kończy 10-lecie działania galerii. W Wirydarzu lublinianie mogli już oglądać prace m.in.: Andrzeja Wajdy, Kiejstuta Bereźnickiego, Nikifora, Jerzego Dudy-Gracza, Tadeusza Kantora czy Adama Myjaka.

Piątek, Stanisław Baj, malarstwo, Wirydarz, ul. Narutowicza 8, wernisaż, godz. 18.00

polecane: Flesz - e-papieros zagraża zdrowiu

Wideo

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3